تعمیرات و نگهداری شبکه برق در سطوح ولتاژ مختلف (از جمله فشار متوسط 20kV و فشار ضعیف) یکی از حیاتیترین فرآیندها برای تضمین پایداری، ایمنی و افزایش عمر مفید تجهیزات در شبکههای توزیع برق است. این عملیات شامل سرویسهای دورهای پستهای برق، ترانسفورماتورها، و رسیدگی به وضعیت روغن ترانس میباشد که باید بر اساس برنامه زمانبندیشده و با رعایت استانداردهای فنی انجام شود. سرویس پستهای برق شامل بررسی وضعیت تجهیزات حفاظتی، اتصالات، مقرهها، سیستم ارتینگ، تابلوهای فشار متوسط و تجهیزات کنترلی است. در این بخش، تمیزکاری کامل، تستهای عایقی، سفتکاری اتصالات و روانکاری مکانیزمها انجام میگیرد. همچنین وضعیت ترمینالها، کابلهای قدرت و ارتباطی بررسی میشود تا از بروز خطا و خاموشی پیشگیری شود. سرویس ترانسفورماتورها به عنوان قلب شبکه، اهمیت ویژهای دارد. این تجهیزات باید از نظر دمای عملکرد، صدا، لرزش، نشتی روغن، سلامت بوشینگها و سیستمهای حفاظتی مانند رله بوخهلتس، کنترل دما و فشار بررسی شوند. تستهای فنی مانند تست مقاومت عایقی، تست نسبت تبدیل (TTR)، تست تانژانت دلتا و بررسی اتصال به زمین نیز بخشی از تعمیرات اساسی ترانسها هستند. روغن ترانسفورماتورها که نقش عایق الکتریکی و خنککننده دارد، در طول زمان کیفیت خود را از دست میدهد. افزایش رطوبت، آلودگی، و تولید گازهای محلول میتواند نشانه کاهش کیفیت روغن باشد. در چنین مواردی دو راهکار وجود دارد: 1. تعویض روغن ترانس بهطور کامل، معمولاً در ترانسهای کوچک یا آسیبدیده. 2. سیرکولاسیون یا فیلتراسیون روغن با دستگاههای مخصوص برای تصفیه و احیای روغن، بدون نیاز به خاموش کردن کامل شبکه. تمام این اقدامات باید طبق دستورالعمل سازنده و استانداردهایی مانند IEC، IEEE و استاندارد ملی ایران انجام شود. اجرای دقیق تعمیرات و نگهداری پیشگیرانه (PM) موجب افزایش قابلیت اطمینان، کاهش احتمال خرابی، و بهینهسازی عملکرد شبکه برق در شرکتها و صنایع میشود.
